Bozdoğan Kemeri Restorasyonu

Başlama Tarihi: 28 Aralık 2018

İşin Amacı: Fatih İlçesi, Kalenderhane ve  Zeyrek Mahallesi’nde bulunan ve Halkalı Su Yolları’na ait olan tarihi Bozdoğan Kemeri’nin ilgili Kültür Varlıklarını Koruma Kurulunca onaylanan projeler ve raporlar doğrultusunda yapıdaki statik problemlerin, hasarların tespit edilerek giderilmesi ve mevcudiyetine devam ettirilmesi için restorasyon çalışmalarına başlanmıştır.

İşin Özellikleri: Kaynaklarda 917 metre uzunluğunda olduğu belirtilen ortalama 28 metre yüksekliğindeki tarihi Bozdoğan Kemeri’nin, 591 metre süreklilik gösteren kısmının Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu’nun Taşınmaz Kültür Varlıklarının Gruplandırılması Bakım ve Onarımları ile ilgili 660 No’lu  İlke Kararlarına uygun şekilde orijinal yapı taşları ve malzemelerine sadık kalınarak onarımının yapılması.

Mevcut Durum:

  • Kemer üzerinde bulunan muhdes tuğla ve beton döşemenin, İstanbul Arkeoloji Müzesi uzmanları denetiminde sökülerek özgün su yollarının ortaya çıkarılmasına devam edilmektedir.
  • Su kemeri doğu ucunda bulunan T1 Tonozu-61.Kemer arasındaki bölgede yapının özgün temel ayaklarının ortaya çıkarılması için yapılan arkeolojik araştırma kazıları, İstanbul Arkeoloji Müzeleri denetiminde uzman arkeologlar tarafından tamamlanmış olup, yapılacak restorasyon müdahaleleri üzerine çalışmalar devam etmektedir.
  • Ortaya çıkan bulguların rölövelerinin alınıp belgeleme projelerinin hazırlanmasına devam edilmektedir.
  • Proje kapsamında öngörülen ve yapısal boşluk olan bölgelerde dolgu uygulamaları tamamlanmış, yapı yüzeyinde ve içinde bulunan otsu ve odunsu bitkilerin temizliğine devam edilmektedir.
  • Yapı yüzeylerinde, atmosferik etkilerden ve diğer nedenlerden (ateş yakma vb.) oluşan katman ve kirliliklerin temizlenmesine devam edilmektedir. Ne yazık ki yapının henüz galvanizli sac ile çevrilmemiş kısımlarında sıklıkla insanlar tarafından ateş yakılmakta ve kemer yüzeyleri ateşten zarar görmekte ve yeniden kirlenmektedir.
  • Düşük basınçlı hassas cephe temizliği yapılarak kemer yüzeylerinde mekanik temizlik çalışmaları tamamlanmıştır.
  • Çimento içerikli, mukavemetini kaybetmiş derzlerin yenilenmesine devam edilmektedir.
  • Özgün derzli bölümlerin mikroenjeksiyon ile sağlamlaştırılarak konsolidasyonunun yapımına devam edilmektedir.
  • Konservasyon çalışması kapsamında, taşlarda oluşan çatlakların onarılmasına, su tuzağı oluşturan boşlukların taşa uygun renk ve dokuda uzman konservasyon ekibi tarafından doldurulmasına ve gereken durumlarda taşların paslanmaz çelik çubuklar ile yerinde sağlamlaştırılmasına devam edilmektedir.
  • T1 Tonozu-46. Kemer arasında kalan bölgede kemer üzeri capping uygulaması için döşeme detayına uygun olarak keçe ve yalıtım katmanının uygulanması, pomza taşı ile dolgu yapılması, eğim şapının yapılması, tuğla ve taş döşeme uygulamasının yapımına devam edilmektedir.
  • 01-46. Kemerler arası kemer üzeri tuğla döşeme imalatlarının, detayına uygun olarak keçe ve yalıtım katmanının uygulanması, pomza taşı ile dolgu yapılması, eğim şapının yapılması, tuğla döşeme uygulamasının yapımı tamamlanmıştır.
  • Yapının cephelerinde ve kemer içlerinde çelik iş iskelesi kurulmasına devam edilmektedir. Son olarak, yapının 24-27. Kemerler arası bölgesinde iş iskelesi kurulmuştur.
  • Kemer yüzeyinde enjeksiyona hazır hale getirilen bölgelerde enjeksiyon harcı ile çatlakların ve boşlukların doldurulması çalışmaları devam etmektedir.
  • Su Kemeri maksem bölgesinde cephelerde kemeriçi yüzeylerde çimentolu ve mukavemetini yitirmiş derzlerin yenilenmesi işlemi tamamlanmıştır.
  • Su Kemeri maksem bölgesinde ortaya çıkarılan su yolları ve künklerin belgelemesi yapılmış olup, verilecek koruma kararları doğrultusunda uygulamalarının yapılması için alan geçici çatı ile koruma altına alınmıştır. Yapılacak restorasyon müdahalelerin hazırlığı ve kararı üzerinde çalışmalar devam etmektedir.
  • Yapının Atatürk Bulvarı üzerinde bulunan kısmında, 42-46. Kemerler arası bölgede platform iskeleleri kurulmuş olup tüm restorasyon kararlarının uygulaması devam etmektedir.